Συγγραφέας του βιβλίου “Histoire du terrorisme” που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδ.Perrin ο εξειδικευμένος  ιστορικός Gilles Ferragu σκιαγραφεί για το περιοδικό “Marianne” τα κυριότερα χαρακτηριστικά μιας βίας άτυπης και ασύμμετρης που περισσσότερο από ποτέ εμφανίζεται στην καρδιά της ευρωπαικής επικαιρότητας.

Marianne : Πότε ανάγεται την εμφάνιση της τρομοκρατίας ;

Gilles Ferragu :……είναι δύσκολο να υπάρξει ένας ορισμός της έννοιας τρομοκράτης γιατί αυτή η λέξη αποτελεί επίσης ένα όπλο ρητορικής που ορίζοντας ως τέτοιον τον αντίπαλο του αφαιρείς και την παραμικρή νομιμοποίηση. Η τρομοκρατία συγχρόνως στοχεύει άτομα για να ασκήσει πίεση στη κοινωνία μας για πολιτικούς σκοπούς. Αλλά επιπλέον οι τρομοκράτες θεωρούνται ως αντιστασιακοί….

Στις 24 Δεκεμβρίου του 1800 η πρώτη επίθεση με παγιδευμένο αυτοκίνητο της ιστορίας στοχεύει τον Napoléon και έκαψε αθώους. ….

Από το 1799, ο Τρόμος περνάει από πολιτική του κράτους σε δράση των μειονοτήτων.Ο Napoléon άδραξε το εγχείρημα της επίθεσης για να το εργαλειοποιήσει και να ξεφορτωθεί κάθε δημοκρατική αντιπολίτευση. Πολυάριθμα καθεστώτα λειτουργούν έτσι και όχι μόνο κατά των βίαιων αντιπάλων τους: μια επίθεση τρομοκρατική εγκαθιδρύει επίσης μια κατάσταση συλλογικής συγκίνησης κατά την διάρκεια της οποίας  μια κυβέρνηση δύναται να εργαλειοποιήσει την τρομοκρατική δράση για να επιβάλει μια νομοθεσία.

Υπό ποιές συνθήκες η τρομοκρατία μπορεί να είναι αποτελεσματική ;

Αποκομίζει αποτελέσματα όταν η μειονότητα που έχει περάσει στη δράση υποστηρίζεται από μια πλειοψηφία συμπαθούντων ως προς τις επιθέσεις.Αλλά εκτός από τις επιθέσεις του  Irgoun και της Haganah που έπαιξαν κάποιο ρόλο στη γέννηση του κράτους του Ισραήλ ή αυτών που διαπράχθηκαν από τους αυτονομιστές αλγερινούς αναφέρουμε τη δολοφονία του δούκα του Berry στα 1820 από τον  Louvel έναν μοναχικό λύκο που θα συμβάλει στο να μπει τέλος στη δυναστεία των Bourbons.

Με ποιό μηχανισμό η τρομοκρατία εξελίχθηκε στο να στοχεύει πολίτες ;

Πρέπει να διακρίνουμε τα θύματα της τρομοκρατίας από τους στόχους.Τα θύματα απορρέουν από την επίθεση ενώ οι στόχοι ορίζουν αυτούς επί των οποίων θελουν να ασκήσουν πίεση. Ή το να ασκείς πίεση περισσότερο σε ένα λαό στο σύνολό του παρά στη διευθύνουσα τάξη αποκαλύπτεται πιο αποτελεσματικό σε ένα δημοκρατικό σύστημα. Όταν υπάρχει κοινή γνώμη το έδαφος είναι γόνιμο γιατί ένας τρομοκρατημένος πληθυσμός επιδιώκει μια άμεση απάντηση..

………..Η Daech είναι από το 2003 και τον πόλεμο στο Ιράκ ο καρπός της δράσης των μαθητευόμενων μάγων που είδαμε να συμβαίνει στο Αφγανιστάν τη δεκαετία του 80, υποστηρίζοντας τον ισλαμισμό τον πιο ριζοσπαστικό απέναντι στους σοβιετικούς.

Η απειλή που αποτελεί σήμερα η Daech, δεν ήταν προβλέψιμη ;

Η αμερικανική κυβέρνηση ήταν πεπεισμένη ότι θα κέρδιζε τον κομμουνισμό ,με μια αντιπολίτευση βασισμένη στον θρησκευτικό φονταμενταλισμό που θα ήταν πιο αποτελεσματική από τον φιλελευθερισμό.Αλλά έπειτα από το 1991 και τον  πόλεμο του Κόλπου η διαρκής παρουσία των ΗΠΑ στην αραβική χερσόνησο πρόσφερε στο φοναταμενταλισμό ένα πλαίσιο για να αναπτυχθεί.

Πρόσφατα αναπαράχθηκε το ίδιο λάθος σε Λιβύη και Συρία ;

Eδώ επίσης ξαναπάρθηκε το ίδιο μάθημα: για τη Συρία προσάπτουν στον Ολάντ την αδυναμία υποστήριξή του της συριακής αντιπολίτευσης.Δύο θέματα τίθονται:πρώτο οι εχθροί των εχθρών μου είναι φίλοι μου ;Δεύτερο οι φανατικοί αφομοιώνονται από τους δημοκράτες;

Μπορούμε να κάνουμε «πόλεμο κατά της τρομοκρατίας» ;

O γάλλος πρωθυπουργός Manuel Valls επαναφέρει αυτόν τον όρο που εμφανίστηκε τη δεκαετία του 1970 με την επιχείρηση  « Condor », στην Λατινική Αμερική και που είχε σαν αποτέλσμα τη δολοφονία 30 000 από τις δικτατορίες συμμάχους.Έπειτα η διοίκηση Μπους έκανε δημοφιλή τον όρο μετά το 2011.Αλλά η έκφραση αυτή τελικά δεν έχει να πει και πολλά.Δεν μπορείς να κάνεις πόλεμο κατά μιας αντίληψης ή ενός φαινομένου. Μην ξεχνάμε ότι η τρομοκρατία είναι συχνά μια κακή απάντηση σε μια καλή ερώτηση: η πρόληψη οφείλει να γίνεται για να αποφεύγεται η επιλογή της βίας σε μια κοινότητα ή σε ένα γκρουπ αφού είναι η πιο προφανής,ταχύτερη και εύκολη.Μια αντιτρομοκρατική νομοθεσία τελικά δεν είναι παρά ένας επίδεσμος.Το πρόβλημα των κοινωνιών μας που διαχειρίζονται εντάσεις και διαμάχες εδρεύει περισσότερο στην ικανότητά μας να ειρηνεύσουμε  τα πράγματα παρά στα μέσα εντοπισμού του ενός ή του άλλου τρομοκράτη.Το φαινόμενο των μοναχικών λύκων,ανεξέλεγκτων υπενθυμίζει ότι η τρομοκρατία θα υπάρχει πάντα.  (Marianne 7/3/15)

dimpenews.com